Хууль - Ekhoron.mn | Эх орны өнцөг бүрээс https://ekhoron.mn/ en Хууль - Ekhoron.mn | Эх орны өнцөг бүрээс DataLife Engine Ажлын хэсэг Жеффри Эпштэйний хэрэг дэх Монголтой холбогдох мэдээллүүдийг нарийвчлан шалгаж байна https://ekhoron.mn/read/398 https://ekhoron.mn/read/398 Эхорон Wed, 27 May 2026 21:38:08 +0800 Цагдаагийн ерөнхий газар, Авлигатай тэмцэх газар, Тагнуулын ерөнхий газрын хамтарсан ажлын хэсэг Жеффри Эпштэйнтэй холбоотой хэрэгт буй Монгол Улстай холбоотой мэдээллүүдийг нарийвчлан шалгаж, дүгнэлт гаргахаар ажиллаж байгаа юм байна.




]]> УИХ-ын гишүүн, Ерөнхий сайд асан Л.Оюун-Эрдэнээс Ерөнхий сайд 4 дүгээр сарын 30-нд Ерөнхий сайд Н.Учралд хандан дэлхий дахинд шуугиан болж буй Жеффри Эпштэйний хэрэг Монгол Улсын эрх ашгийг хөндсөн эсэх асуудлаар асуулга тавьж, хуулийн хугацаанд хариу ирүүлэхийг хүссэн.

Тэгвэл энэхүү асуулгад ЗГХЭГ-ын дарга Б.Энхбаяраас хариу өгчээ. Тэрбээр уг асуудлаар ХЗДХЯ-наас ажлын хэсэг гарган шалгаж байгаа хэмээжээ.

ХЗДХ-ийн сайдын өгсөн чиглэлийн дагуу байгуулагдсан Цагдаагийн ерөнхий газар, Авлигатай тэмцэх газар, Тагнуулын ерөнхий газрын хамтарсан ажлын хэсэг Жеффри Эпштэйнтэй холбоотой хэрэгт буй Монгол Улстай холбоотой мэдээллүүдийг нарийвчлан шалгаж, дүгнэлт гаргахаар ажиллаж байгаа юм байна.


]]> УИХ-ын гишүүн, Ерөнхий сайд асан Л.Оюун-Эрдэнээс Ерөнхий сайд 4 дүгээр сарын 30-нд Ерөнхий сайд Н.Учралд хандан дэлхий дахинд шуугиан болж буй Жеффри Эпштэйний хэрэг Монгол Улсын эрх ашгийг хөндсөн эсэх асуудлаар асуулга тавьж, хуулийн хугацаанд хариу ирүүлэхийг хүссэн.

Тэгвэл энэхүү асуулгад ЗГХЭГ-ын дарга Б.Энхбаяраас хариу өгчээ. Тэрбээр уг асуудлаар ХЗДХЯ-наас ажлын хэсэг гарган шалгаж байгаа хэмээжээ.

ХЗДХ-ийн сайдын өгсөн чиглэлийн дагуу байгуулагдсан Цагдаагийн ерөнхий газар, Авлигатай тэмцэх газар, Тагнуулын ерөнхий газрын хамтарсан ажлын хэсэг Жеффри Эпштэйнтэй холбоотой хэрэгт буй Монгол Улстай холбоотой мэдээллүүдийг нарийвчлан шалгаж, дүгнэлт гаргахаар ажиллаж байгаа юм байна.


]]> E-Mongolia-г дуурайсан хуурамч холбоос тархжээ https://ekhoron.mn/read/339 https://ekhoron.mn/read/339 Эхорон Thu, 07 May 2026 08:06:48 +0800 Сүүлийн үед төрийн үйлчилгээний E-Mongolia системийг дуурайлган хийсэн залилангийн холбоос цахим орчинд олноор тархаж байна. Энэ нь таны хувийн болон банкны мэдээллийг хулгайлах зорилготой "фишинг" (phishing) халдлага юм.


]]> Төрийн үйлчилгээний E-Mongolia системийг дуурайлган хийсэн залилангийн холбоос цахим орчинд олноор тархах болжээ. Тиймээс E-Mongolia сэрэмжлүүлэг гаргажээ.

Уг сэрэмжлүүлэгт,

Сүүлийн үед төрийн үйлчилгээний E-Mongolia системийг дуурайлган хийсэн залилангийн холбоос цахим орчинд олноор тархаж байна. Энэ нь таны хувийн болон банкны мэдээллийг хулгайлах зорилготой "фишинг" (phishing) халдлага юм.

Та юу хийх хэрэгтэй вэ?
Бүү дар: Дээрх болон үүнтэй төстэй сэжигтэй холбоос дээр ямар ч тохиолдолд бүү дар.
Мэдээллээ бүү оруул: Цахим хуудсанд нэвтрэх нэр, нууц үг, банкны картын мэдээлэл болон бусад хувийн мэдээллээ хэзээ ч бүү оруул.
Устга: Ийм төрлийн зурвас, линк хүлээн авсан бол тэр даруйд нь устгаж, илгээгчийг блокло.
Албан ёсны сувгийг ашигла: Төрийн үйлчилгээг зөвхөн e-mongolia.mn албан ёсны вэбсайт болон гар утасны аппликейшнээр дамжуулан аваарай.

Бүх нийтийн мэдээллийн аюулгүй байдлын төлөө энэхүү мэдээллийг найз нөхөд, гэр бүлийнхэндээ түгээж сэрэмжлүүлээрэй гэжээ.

]]> Төрийн үйлчилгээний E-Mongolia системийг дуурайлган хийсэн залилангийн холбоос цахим орчинд олноор тархах болжээ. Тиймээс E-Mongolia сэрэмжлүүлэг гаргажээ.

Уг сэрэмжлүүлэгт,

Сүүлийн үед төрийн үйлчилгээний E-Mongolia системийг дуурайлган хийсэн залилангийн холбоос цахим орчинд олноор тархаж байна. Энэ нь таны хувийн болон банкны мэдээллийг хулгайлах зорилготой "фишинг" (phishing) халдлага юм.

Та юу хийх хэрэгтэй вэ?
Бүү дар: Дээрх болон үүнтэй төстэй сэжигтэй холбоос дээр ямар ч тохиолдолд бүү дар.
Мэдээллээ бүү оруул: Цахим хуудсанд нэвтрэх нэр, нууц үг, банкны картын мэдээлэл болон бусад хувийн мэдээллээ хэзээ ч бүү оруул.
Устга: Ийм төрлийн зурвас, линк хүлээн авсан бол тэр даруйд нь устгаж, илгээгчийг блокло.
Албан ёсны сувгийг ашигла: Төрийн үйлчилгээг зөвхөн e-mongolia.mn албан ёсны вэбсайт болон гар утасны аппликейшнээр дамжуулан аваарай.

Бүх нийтийн мэдээллийн аюулгүй байдлын төлөө энэхүү мэдээллийг найз нөхөд, гэр бүлийнхэндээ түгээж сэрэмжлүүлээрэй гэжээ.

]]> Хууль зүй, дотоод хэргийн салбарын “Нээлттэй хаалганы өдөрлөг” болж байна https://ekhoron.mn/read/307 https://ekhoron.mn/read/307 Эхорон Mon, 27 Apr 2026 17:17:35 +0800 Хууль зүй, дотоод хэргийн салбарын бодлого, үйл ажиллагааг иргэд, олон нийтэд нээлттэй, ил тод хүргэх зорилгоор энэ оны 4 дүгээр сарын 27-29-ний өдрүүдэд Жанжин Д.Сүхбаатарын талбайд “Нээлттэй хаалганы өдөрлөг” зохион байгуулж байна.


]]> Хууль зүй, дотоод хэргийн салбарын бодлого, үйл ажиллагааг иргэд, олон нийтэд нээлттэй, ил тод хүргэх зорилгоор энэ оны 4 дүгээр сарын 27-29-ний өдрүүдэд Жанжин Д.Сүхбаатарын талбайд “Нээлттэй хаалганы өдөрлөг” зохион байгуулж байна.
“Нээлттэй хаалганы өдөрлөг”-т Хууль зүй, дотоод хэргийн яам болон харьяа агентлаг, байгууллагууд нэгдсэн байдлаар оролцож, иргэдэд төрийн үйлчилгээг нэг дороос шуурхай хүргэхийн зэрэгцээ хууль эрх зүйн зөвлөгөө өгч байгаа юм. 
Тухайлбал, цагдаагийн байгууллагаас иргэдэд тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхийн лавлагаа, жолоодох эрхийн үнэмлэх хэвлэх, сунгах, 102 аппликейшний хэрэглээ, гэмт хэрэг, зөрчлөөс хэрхэн урьдчилан сэргийлэх талаар мэдээ, мэдээлэл өгч байна.
Мөн цагдаа, дотоодын цэргийн байгууллага болон бусад байгууллагын үйл ажиллагаа, техник хэрэгслийн үзүүлэн дэлгэн танилцуулж, зөвлөгөө, мэдээллийн цэгүүд ажиллаж, иргэд шаардлагатай мэдээллээ нэг дороос авах боломжийг олгож байна.

]]> Хууль зүй, дотоод хэргийн салбарын бодлого, үйл ажиллагааг иргэд, олон нийтэд нээлттэй, ил тод хүргэх зорилгоор энэ оны 4 дүгээр сарын 27-29-ний өдрүүдэд Жанжин Д.Сүхбаатарын талбайд “Нээлттэй хаалганы өдөрлөг” зохион байгуулж байна.
“Нээлттэй хаалганы өдөрлөг”-т Хууль зүй, дотоод хэргийн яам болон харьяа агентлаг, байгууллагууд нэгдсэн байдлаар оролцож, иргэдэд төрийн үйлчилгээг нэг дороос шуурхай хүргэхийн зэрэгцээ хууль эрх зүйн зөвлөгөө өгч байгаа юм. 
Тухайлбал, цагдаагийн байгууллагаас иргэдэд тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхийн лавлагаа, жолоодох эрхийн үнэмлэх хэвлэх, сунгах, 102 аппликейшний хэрэглээ, гэмт хэрэг, зөрчлөөс хэрхэн урьдчилан сэргийлэх талаар мэдээ, мэдээлэл өгч байна.
Мөн цагдаа, дотоодын цэргийн байгууллага болон бусад байгууллагын үйл ажиллагаа, техник хэрэгслийн үзүүлэн дэлгэн танилцуулж, зөвлөгөө, мэдээллийн цэгүүд ажиллаж, иргэд шаардлагатай мэдээллээ нэг дороос авах боломжийг олгож байна.

]]> Алба хаагчид 7 иргэний амь насыг аварч, утаажилтын бүсээс 233 иргэнийг гаргажээ https://ekhoron.mn/read/305 https://ekhoron.mn/read/305 Эхорон Mon, 27 Apr 2026 15:32:33 +0800 Улсын хэмжээнд өнгөрсөн долоо хоногт нийслэлийн 8 дүүрэг, 19 аймгийн 51 суманд аюулт үзэгдэл, ослын 119 удаагийн дуудлага бүртгэгдсэн байна.


]]>
Улсын хэмжээнд өнгөрсөн долоо хоногт нийслэлийн 8 дүүрэг, 19 аймгийн 51 суманд аюулт үзэгдэл, ослын 119 удаагийн дуудлага бүртгэгдсэн байна.
Дуудлагын дагуу төв, орон нутгийн Онцгой байдлын байгууллагын алба хаагчид үүрэг гүйцэтгэж, 7 иргэний амь насыг авран хамгаалж, утаажилтын бүсээс 233 иргэнийг гаргажээ. 
Нийт дуудлагын 99 нь обьектын гал түймэр, 10 нь ой, хээрийн түймэр, 2 нь газар хөдлөлт, 8 нь хүний үйл ажиллагаатай холбоотой ослын дуудлага байжээ. 
]]>
Улсын хэмжээнд өнгөрсөн долоо хоногт нийслэлийн 8 дүүрэг, 19 аймгийн 51 суманд аюулт үзэгдэл, ослын 119 удаагийн дуудлага бүртгэгдсэн байна.
Дуудлагын дагуу төв, орон нутгийн Онцгой байдлын байгууллагын алба хаагчид үүрэг гүйцэтгэж, 7 иргэний амь насыг авран хамгаалж, утаажилтын бүсээс 233 иргэнийг гаргажээ. 
Нийт дуудлагын 99 нь обьектын гал түймэр, 10 нь ой, хээрийн түймэр, 2 нь газар хөдлөлт, 8 нь хүний үйл ажиллагаатай холбоотой ослын дуудлага байжээ. 
]]> Д.Трампын оролцож байсан хүлээн авалт руу буутай этгээд халджээ https://ekhoron.mn/read/303 https://ekhoron.mn/read/303 Эхорон Sun, 26 Apr 2026 12:29:32 +0800 Бямба гаргийн үдэш Вашингтон ДС хотын нэгэн барилгад Ерөнхийлөгч Д.Трампын оролцож байсан "White House Correspondents’ Dinner" оройн зоогийн үеэр зэвсэгтэй этгээд уг барилгад нэвтрэн орж, хамгаалагч нартай буудалцсан явдал болжээ.



]]> Бямба гаргийн үдэш Вашингтон ДС хотын нэгэн барилгад Ерөнхийлөгч Д.Трампын оролцож байсан "White House Correspondents’ Dinner" оройн зоогийн үеэр зэвсэгтэй этгээд уг барилгад нэвтрэн орж, хамгаалагч нартай буудалцсан явдал болжээ. Ерөнхийлөгчийн хамгаалагч нар энэ явдлын үед Ерөнхийлөгч, Тэргүүн хатагтай нарыг танхимаас яаралтай авч гарсан байна. 
Болсон явдлын дараа Ерөнхийлөгч Д.Трамп өөрийн сошал хуудсанд бичихдээ буутай этгээдийг баривчилсан тул зоогийн үйл ажиллагааг тасалдалгүй үргэлжлүүлэх нь зүйтэй гэж бичжээ.

Барилгад нэвтрэн орсон буутай этгээд нь Калифорния мужид амьдардаг, 30 настай залуу байсан гэж Тагнуулын газраас мэдэгдлээ. Түүнийг хамгаалагчид шархдуулж, улмаар эмнэлгийн тусламж үзүүлжээ. Даваа гарагт түүнийг шүүхийн танхимд дуудаж, үйлдсэн гэмт хэрэгт нь эхний ялыг сонсгох төлөвтэй байна.

АНУ-ын Ерөнхийлөгч Д.Трамп, тэргүүн хатагтай нарын оролцсон хүлээн авалт нь Цагаан Ордноос ердөө 200 гаруй метрийн зайд, Вашингтон ДС хотын 15-р гудамжинд орших Вашингтон зочид буудалд болж байжээ.

]]> Бямба гаргийн үдэш Вашингтон ДС хотын нэгэн барилгад Ерөнхийлөгч Д.Трампын оролцож байсан "White House Correspondents’ Dinner" оройн зоогийн үеэр зэвсэгтэй этгээд уг барилгад нэвтрэн орж, хамгаалагч нартай буудалцсан явдал болжээ. Ерөнхийлөгчийн хамгаалагч нар энэ явдлын үед Ерөнхийлөгч, Тэргүүн хатагтай нарыг танхимаас яаралтай авч гарсан байна. 
Болсон явдлын дараа Ерөнхийлөгч Д.Трамп өөрийн сошал хуудсанд бичихдээ буутай этгээдийг баривчилсан тул зоогийн үйл ажиллагааг тасалдалгүй үргэлжлүүлэх нь зүйтэй гэж бичжээ.

Барилгад нэвтрэн орсон буутай этгээд нь Калифорния мужид амьдардаг, 30 настай залуу байсан гэж Тагнуулын газраас мэдэгдлээ. Түүнийг хамгаалагчид шархдуулж, улмаар эмнэлгийн тусламж үзүүлжээ. Даваа гарагт түүнийг шүүхийн танхимд дуудаж, үйлдсэн гэмт хэрэгт нь эхний ялыг сонсгох төлөвтэй байна.

АНУ-ын Ерөнхийлөгч Д.Трамп, тэргүүн хатагтай нарын оролцсон хүлээн авалт нь Цагаан Ордноос ердөө 200 гаруй метрийн зайд, Вашингтон ДС хотын 15-р гудамжинд орших Вашингтон зочид буудалд болж байжээ.

]]> Нийслэлийн нутаг дэвсгэрт үйл ажиллагаа эрхлэх зөвшөөрөл шаардахгүй 100 үйлчилгээ https://ekhoron.mn/read/259 https://ekhoron.mn/read/259 Эхорон Thu, 16 Apr 2026 11:49:52 +0800 Засгийн газрын тэргүүн Н.Учрал эдийн засгийн сорилттой цаг үед хянан шалгах гэхээс илүү эдийн засгаа идэвхжүүлэх, төрийн оролцоог багасгах, эдийн засгийн эрх чөлөөг тэлэх, бизнес эрхлэгчдийг дэмжих зорилгоор “Чөлөөлье” санаачилгыг дэвшүүлээд байна. 

]]> Засгийн газрын тэргүүн Н.Учрал эдийн засгийн сорилттой цаг үед хянан шалгах гэхээс илүү эдийн засгаа идэвхжүүлэх, төрийн оролцоог багасгах, эдийн засгийн эрх чөлөөг тэлэх, бизнес эрхлэгчдийг дэмжих зорилгоор “Чөлөөлье” санаачилгыг дэвшүүлээд байна. 

Энэ хүрээнд хоол үйлдвэрлэл, гутал засвар, үсчин, оёдол, кофе шоп, фитнес зэрэг 146 бизнесийг зөвшөөрлөөс чөлөөллөө. Нийслэл 2026 оныг бизнес эрхлэгчдийг дэмжих жил болгон зарласан. Энэ хүрээнд нийслэлээс Ерөнхий сайдын дээрх санаачилгыг бүрэн дэмжиж, нийслэлийн нутаг дэвсгэрт үйл ажиллагаа эрхлэх 100 бизнесийг зөвшөөрөл, бүртгэл зэргээс чөлөөллөө. 

Ингэснээр Улаанбаатар хотын нутаг дэвсгэрт худалдаа, үйлдвэрлэл, үйлчилгээ эрхлэгчид цахим системд мэдэгдэл илгээн үйл ажиллагаагаа шууд эхлүүлэх боломжтой боллоо.

НИЙСЛЭЛИЙН НУТАГ ДЭВСГЭРТ ҮЙЛ АЖИЛЛАГАА ЭРХЛЭХ ХУДАЛДАА, ҮЙЛЧИЛГЭЭНИЙ ЖАГСААЛТ

  1. Хүнсний зах,
  2. Худалдааны төв
  3. Ресторан
  4. Үсчин
  5. Зочид буудал
  6. Нийтийн халуун ус
  7. Авто засвар /агрегат, кузов/
  8. Цахим тоглоомын газар
  9. Соёл урлагийн /дуу, хөгжим, бүжиг, драм, кино, драм, загвар, хөтлөгч, жүжигчин,
  10. Хүнсний бусад үйлдвэрлэл
  11. Агуулах дэлгүүр
  12. Баар /Паб, лоунж/
  13. Гоо засал
  14. Бөөний худалдааны төв
  15. Хүнсний бус барааны зах, худалдааны төв /барилгын материал, мод автотехник/
  16. Их дэлгүүр
  17. Хайпермаркет
  18. Супермаркет
  19. Минимаркет
  20. Хүнсний дэлгүүр
  21. Ая тухтай дэлгүүр / конвиниенс стоор/
  22. Үзүүлэнгийн танхим
  23. Аутлет
  24. Бутик
  25. Төрөлжсөн барааны дэлгүүр
  26. Мухлаг
  27. Улирлын чанартай, түр сүүдрэвчтэй худалдаа
  28. Дахивар худалдан авах цэг
  29. Баар /билльярд/
  30. Баар /боулинг/
  31. Баар /Дэлгэцийн гольф, автомат тоглоом/
  32. Баар /Диско клуб/
  33. Баар /Караоке/
  34. Баар /Тайчих клуб/
  35. Кафе
  36. Кофе шоп
  37. Цайны газар /Нийтийн үйлчилгээний болон байгууллагын дэргэдэх/
  38. Түргэн үйлчилгээний болон сүлжээ хоолны газар
  39. Явуулын үйлчилгээтэй түргэн хоолны түр цэг
  40. Хүргэлтийн хоолны үйлчилгээ
  41. Хумс засал
  42. Хувцас захиалга, засвар
  43. Гутал засвар
  44. Гэр ахуйн тавилгын засвар
  45. Ахуйн электрон, цахилгаан хэрэгслийн засвар
  46. Алт, мөнгө, үнэт эдлэлийн захиалга, засвар
  47. Цүнх засвар
  48. Нүдний шил захиалга, засвар
  49. Цоож, түлхүүр, засвар
  50. Цаг засвар
  51. Хими цэвэрлэгээ, угаалга
  52. Гэрэл зураг, дүрс бичлэгийн үйлчилгээ
  53. Айл гэр, албан байгууллага цэвэрлэх үйлчилгээ
  54. Айл гэр, албан байгууллага нүүлгэх үйлчилгээ
  55. Эд бараа түрээслэх үйлчилгээ
  56. Дэн буудал
  57. Жуулчны бааз
  58. Амралтын газар
  59. Гэр буудал
  60. Саун
  61. Бассейн
  62. Фитнес, спиннинг
  63. Аэробик, иог, бүжгийн клуб
  64. Боулинг
  65. Алжаал тайлах төв /иллэг/
  66. Бильярд
  67. Дугуй засвар
  68. Автомашины угаалга
  69. Автомашины доторлогоо
  70. Авто машин, сэлбэг хэрэгсэл, тос тосолгооны болон будаг, аккумулятор, гоёл чимэг
  71. Авто зогсоол /битүү/
  72. Хүүхдийн тоглоомын төв
  73. Дэлгэцийн болон дүрс бичлэгийн бүх төрлийн кино үзвэрийн газруудын үйл ажиллагаа
  74. Хөнгөн үйлдвэрлэл
  75. Хоол үйлдвэрлэл үйлчилгээ эрхлэх (Баянгол дүүрэг, Сүхбаатар дүүрэг, Хан-Уул дүүрэг)
  76. Үндэсний жижиг дунд үйлдвэрлэлийн бараа, бүтээгдэхүүн (Нийслэлийн Жижиг, дунд үйлдвэрлэл)
  77. Хүнснээс бусад худалдаа эрхлэх (Чингэлтэй, Сүхбаатар, Баянзүрх, Хан-Уул дүүрэг)
  78. Хоол үйлдвэрлэл үйлчилгээ эрхлэх
  79. Хүнсний бус худалдаа, жижиг дунд үйлдвэрлэл (Сонгинохайрхан, Чингэлтэй дүүрэг)
  80. Хүнснээс бусад худалдаа эрхлэх
  81. Соёл урлагийн талбайд гар урлал бэлэг дурсгал, соёлын барааны худалдаа эрхлэх
  82. Хөдөлгөөнт тоглоомын үйлчилгээ эрхлэх (Сонгинохайрхан дүүрэг, Чингэлтэй дүүрэг)
  83. Соёл урлагийн талбайд явуулын үйлчилгээтэй кофены цэг ажиллуулах
  84. Мах махан бүтээгдэхүүний үйлдвэрлэл
  85. Хүүхдийн хоол тэжээлийн үйлдвэрлэл
  86. Өндөгний үйлдвэрлэл
  87. Уламжлалт аргаар боловсруулсан цагаан идээний үйлдвэрлэл
  88. Сүү, сүүн бүтээгдэхүүний үйлдвэрлэл
  89. Гурил, гурилан бүтээгдэхүүний үйлдвэрлэл
  90. Исгэлт, амтат ундаа үйлдвэрлэл
  91. Баар /спорт/
  92. Кейтеринг буюу захиалгат хоол үйлчилгээ
  93. Соёлын төв, үзвэр үйлчилгээний газар
  94. Хүнсний худалдаа үйлчилгээ (Баянгол дүүрэг, Сүхбаатар дүүрэг, Хан-Уул дүүрэг)
  95. Хүнсний худалдаа үйлчилгээ (Баянзүрх дүүрэг, Сонгинохайрхан дүүрэг, Чингэлтэй дүүрэг)
  96. Хоол үйлдвэрлэл үйлчилгээ эрхлэх (Монгол наадам цогцолбор ОНӨТҮГ)
  97. Мах, махан бүтээгдэхүүний үйлдвэрлэл эрхлэгчдэд үйл ажиллагааны дүгнэлт авах
  98. Сүү, сүүн бүтээгдэхүүний үйлдвэрлэл эрхлэгчдэд үйл ажиллагааны дүгнэлт авах
  99. Нялх, балчир, бага насны болон цэцэрлэгийн хүүхэд, ерөнхий боловсролын сургуулийн бага ангийн сурагчдад зориулсан хүнсний түүхий эд, бүтээгдэхүүн болон хоол үйлдвэрлэл
  100. Хоолны газрын хоол идэх хэрэгсэлд ариутгагч төхөөрөмж ашиглалтын бүртгэл

Эх сурвалж: НЗДТГ

]]> Засгийн газрын тэргүүн Н.Учрал эдийн засгийн сорилттой цаг үед хянан шалгах гэхээс илүү эдийн засгаа идэвхжүүлэх, төрийн оролцоог багасгах, эдийн засгийн эрх чөлөөг тэлэх, бизнес эрхлэгчдийг дэмжих зорилгоор “Чөлөөлье” санаачилгыг дэвшүүлээд байна. 

Энэ хүрээнд хоол үйлдвэрлэл, гутал засвар, үсчин, оёдол, кофе шоп, фитнес зэрэг 146 бизнесийг зөвшөөрлөөс чөлөөллөө. Нийслэл 2026 оныг бизнес эрхлэгчдийг дэмжих жил болгон зарласан. Энэ хүрээнд нийслэлээс Ерөнхий сайдын дээрх санаачилгыг бүрэн дэмжиж, нийслэлийн нутаг дэвсгэрт үйл ажиллагаа эрхлэх 100 бизнесийг зөвшөөрөл, бүртгэл зэргээс чөлөөллөө. 

Ингэснээр Улаанбаатар хотын нутаг дэвсгэрт худалдаа, үйлдвэрлэл, үйлчилгээ эрхлэгчид цахим системд мэдэгдэл илгээн үйл ажиллагаагаа шууд эхлүүлэх боломжтой боллоо.

НИЙСЛЭЛИЙН НУТАГ ДЭВСГЭРТ ҮЙЛ АЖИЛЛАГАА ЭРХЛЭХ ХУДАЛДАА, ҮЙЛЧИЛГЭЭНИЙ ЖАГСААЛТ

  1. Хүнсний зах,
  2. Худалдааны төв
  3. Ресторан
  4. Үсчин
  5. Зочид буудал
  6. Нийтийн халуун ус
  7. Авто засвар /агрегат, кузов/
  8. Цахим тоглоомын газар
  9. Соёл урлагийн /дуу, хөгжим, бүжиг, драм, кино, драм, загвар, хөтлөгч, жүжигчин,
  10. Хүнсний бусад үйлдвэрлэл
  11. Агуулах дэлгүүр
  12. Баар /Паб, лоунж/
  13. Гоо засал
  14. Бөөний худалдааны төв
  15. Хүнсний бус барааны зах, худалдааны төв /барилгын материал, мод автотехник/
  16. Их дэлгүүр
  17. Хайпермаркет
  18. Супермаркет
  19. Минимаркет
  20. Хүнсний дэлгүүр
  21. Ая тухтай дэлгүүр / конвиниенс стоор/
  22. Үзүүлэнгийн танхим
  23. Аутлет
  24. Бутик
  25. Төрөлжсөн барааны дэлгүүр
  26. Мухлаг
  27. Улирлын чанартай, түр сүүдрэвчтэй худалдаа
  28. Дахивар худалдан авах цэг
  29. Баар /билльярд/
  30. Баар /боулинг/
  31. Баар /Дэлгэцийн гольф, автомат тоглоом/
  32. Баар /Диско клуб/
  33. Баар /Караоке/
  34. Баар /Тайчих клуб/
  35. Кафе
  36. Кофе шоп
  37. Цайны газар /Нийтийн үйлчилгээний болон байгууллагын дэргэдэх/
  38. Түргэн үйлчилгээний болон сүлжээ хоолны газар
  39. Явуулын үйлчилгээтэй түргэн хоолны түр цэг
  40. Хүргэлтийн хоолны үйлчилгээ
  41. Хумс засал
  42. Хувцас захиалга, засвар
  43. Гутал засвар
  44. Гэр ахуйн тавилгын засвар
  45. Ахуйн электрон, цахилгаан хэрэгслийн засвар
  46. Алт, мөнгө, үнэт эдлэлийн захиалга, засвар
  47. Цүнх засвар
  48. Нүдний шил захиалга, засвар
  49. Цоож, түлхүүр, засвар
  50. Цаг засвар
  51. Хими цэвэрлэгээ, угаалга
  52. Гэрэл зураг, дүрс бичлэгийн үйлчилгээ
  53. Айл гэр, албан байгууллага цэвэрлэх үйлчилгээ
  54. Айл гэр, албан байгууллага нүүлгэх үйлчилгээ
  55. Эд бараа түрээслэх үйлчилгээ
  56. Дэн буудал
  57. Жуулчны бааз
  58. Амралтын газар
  59. Гэр буудал
  60. Саун
  61. Бассейн
  62. Фитнес, спиннинг
  63. Аэробик, иог, бүжгийн клуб
  64. Боулинг
  65. Алжаал тайлах төв /иллэг/
  66. Бильярд
  67. Дугуй засвар
  68. Автомашины угаалга
  69. Автомашины доторлогоо
  70. Авто машин, сэлбэг хэрэгсэл, тос тосолгооны болон будаг, аккумулятор, гоёл чимэг
  71. Авто зогсоол /битүү/
  72. Хүүхдийн тоглоомын төв
  73. Дэлгэцийн болон дүрс бичлэгийн бүх төрлийн кино үзвэрийн газруудын үйл ажиллагаа
  74. Хөнгөн үйлдвэрлэл
  75. Хоол үйлдвэрлэл үйлчилгээ эрхлэх (Баянгол дүүрэг, Сүхбаатар дүүрэг, Хан-Уул дүүрэг)
  76. Үндэсний жижиг дунд үйлдвэрлэлийн бараа, бүтээгдэхүүн (Нийслэлийн Жижиг, дунд үйлдвэрлэл)
  77. Хүнснээс бусад худалдаа эрхлэх (Чингэлтэй, Сүхбаатар, Баянзүрх, Хан-Уул дүүрэг)
  78. Хоол үйлдвэрлэл үйлчилгээ эрхлэх
  79. Хүнсний бус худалдаа, жижиг дунд үйлдвэрлэл (Сонгинохайрхан, Чингэлтэй дүүрэг)
  80. Хүнснээс бусад худалдаа эрхлэх
  81. Соёл урлагийн талбайд гар урлал бэлэг дурсгал, соёлын барааны худалдаа эрхлэх
  82. Хөдөлгөөнт тоглоомын үйлчилгээ эрхлэх (Сонгинохайрхан дүүрэг, Чингэлтэй дүүрэг)
  83. Соёл урлагийн талбайд явуулын үйлчилгээтэй кофены цэг ажиллуулах
  84. Мах махан бүтээгдэхүүний үйлдвэрлэл
  85. Хүүхдийн хоол тэжээлийн үйлдвэрлэл
  86. Өндөгний үйлдвэрлэл
  87. Уламжлалт аргаар боловсруулсан цагаан идээний үйлдвэрлэл
  88. Сүү, сүүн бүтээгдэхүүний үйлдвэрлэл
  89. Гурил, гурилан бүтээгдэхүүний үйлдвэрлэл
  90. Исгэлт, амтат ундаа үйлдвэрлэл
  91. Баар /спорт/
  92. Кейтеринг буюу захиалгат хоол үйлчилгээ
  93. Соёлын төв, үзвэр үйлчилгээний газар
  94. Хүнсний худалдаа үйлчилгээ (Баянгол дүүрэг, Сүхбаатар дүүрэг, Хан-Уул дүүрэг)
  95. Хүнсний худалдаа үйлчилгээ (Баянзүрх дүүрэг, Сонгинохайрхан дүүрэг, Чингэлтэй дүүрэг)
  96. Хоол үйлдвэрлэл үйлчилгээ эрхлэх (Монгол наадам цогцолбор ОНӨТҮГ)
  97. Мах, махан бүтээгдэхүүний үйлдвэрлэл эрхлэгчдэд үйл ажиллагааны дүгнэлт авах
  98. Сүү, сүүн бүтээгдэхүүний үйлдвэрлэл эрхлэгчдэд үйл ажиллагааны дүгнэлт авах
  99. Нялх, балчир, бага насны болон цэцэрлэгийн хүүхэд, ерөнхий боловсролын сургуулийн бага ангийн сурагчдад зориулсан хүнсний түүхий эд, бүтээгдэхүүн болон хоол үйлдвэрлэл
  100. Хоолны газрын хоол идэх хэрэгсэлд ариутгагч төхөөрөмж ашиглалтын бүртгэл

Эх сурвалж: НЗДТГ

]]> Засгийн газар хоорондын тэтгэврийн асуудлаар хамтран ажиллах хэлэлцээр хэрэгжиж эхэллээ https://ekhoron.mn/read/169 https://ekhoron.mn/read/169 Эхорон Thu, 02 Apr 2026 13:10:00 +0800 Монгол Улсын Засгийн газар, Бүгд Найрамдах Казахстан Улсын Засгийн газар хоорондын тэтгэврийн асуудлаар хамтран ажиллах тухай хэлэлцээр албан ёсоор хэрэгжиж эхэллээ.


]]>
Монгол Улсын Засгийн газар, Бүгд Найрамдах Казахстан Улсын Засгийн газар хоорондын тэтгэврийн асуудлаар хамтран ажиллах тухай хэлэлцээр албан ёсоор хэрэгжиж эхэллээ.
“Монгол Улсын Засгийн газар, Бүгд Найрамдах Казахстан Улсын Засгийн газар хоорондын Тэтгэврийн асуудлаар хамтран ажиллах тухай хэлэлцээр” (цаашид “Хэлэлцээр” гэх)-ийг Улаанбаатар хотноо 2024 оны 10 дугаар сарын 29-ний өдөр байгуулсан. Улмаар  Монгол Улсын Их Хурлаар 2025 оны 11 дүгээр сарын 05-ны өдөр соёрхон баталсан. Энэхүү Хэлэлцээр  2026 оны 04 дүгээр сарын 01-ний өдрөөс эхлэн хэрэгжиж  эхэллээ.
Хэлэлцээрийн хүрээнд Нийгмийн даатгалын сангаас олгох тэтгэврийн тухай хуулийн дагуу өндөр насны тэтгэвэр тогтоолгон авч байгаа Монгол Улсын иргэн Бүгд Найрамдах Казахстан Улсад 1998 оны 01 дүгээр сарын 01-ний өдрийг хүртэл ажиллаж шимтгэл төлсөн хугацаа нь Монгол Улсад ажиллаж шимтгэл төлсөн хугацаатай давхцаагүй бол хоёр улсад ажиллаж шимтгэл төлсөн хугацаагаа нэгтгэн тооцуулж, тэтгэврээ өөрчлөн тогтоох боломжтой болж байгаа юм.

]]>
Монгол Улсын Засгийн газар, Бүгд Найрамдах Казахстан Улсын Засгийн газар хоорондын тэтгэврийн асуудлаар хамтран ажиллах тухай хэлэлцээр албан ёсоор хэрэгжиж эхэллээ.
“Монгол Улсын Засгийн газар, Бүгд Найрамдах Казахстан Улсын Засгийн газар хоорондын Тэтгэврийн асуудлаар хамтран ажиллах тухай хэлэлцээр” (цаашид “Хэлэлцээр” гэх)-ийг Улаанбаатар хотноо 2024 оны 10 дугаар сарын 29-ний өдөр байгуулсан. Улмаар  Монгол Улсын Их Хурлаар 2025 оны 11 дүгээр сарын 05-ны өдөр соёрхон баталсан. Энэхүү Хэлэлцээр  2026 оны 04 дүгээр сарын 01-ний өдрөөс эхлэн хэрэгжиж  эхэллээ.
Хэлэлцээрийн хүрээнд Нийгмийн даатгалын сангаас олгох тэтгэврийн тухай хуулийн дагуу өндөр насны тэтгэвэр тогтоолгон авч байгаа Монгол Улсын иргэн Бүгд Найрамдах Казахстан Улсад 1998 оны 01 дүгээр сарын 01-ний өдрийг хүртэл ажиллаж шимтгэл төлсөн хугацаа нь Монгол Улсад ажиллаж шимтгэл төлсөн хугацаатай давхцаагүй бол хоёр улсад ажиллаж шимтгэл төлсөн хугацаагаа нэгтгэн тооцуулж, тэтгэврээ өөрчлөн тогтоох боломжтой болж байгаа юм.

]]> УИХ-ын гишүүн Д.Энхтүвшин Нийслэлийн Засаг даргын орлогч Т.Даваадалайд "гар хүрчээ" https://ekhoron.mn/read/159 https://ekhoron.mn/read/159 Эхорон Wed, 01 Apr 2026 13:32:24 +0800 УИХ-ын гишүүн Д.Энхтүвшин өнөөдөр Төрийн ордонд Нийслэлийн Засаг даргын Эдийн засаг, дэд бүтцийн асуудал хариуцсан нэгдүгээр орлогч Т.Даваадалайд "гар хүрчээ". 



]]> УИХ-ын гишүүн Д.Энхтүвшин өнөөдөр Төрийн ордонд Нийслэлийн Засаг даргын Эдийн засаг, дэд бүтцийн асуудал хариуцсан нэгдүгээр орлогч Т.Даваадалайд "гар хүрчээ". 

Энэ үеэр УИХ-ын Төсвийн Байнгын хорооны хуралдаан болж, Туулын хурдны замын төслийн талаарх мэдээллийг сонсож байсан бөгөөд уг хуралдаанд оролцож байсан Д.Энхтүвшин Т.Даваадалайг танхимаас дуудаж гаргаад шилдэж, түлхэн унагажээ. Харин Т.Даваадалай энэ үед ямар нэгэн эсэргүүцэл үзүүлээгүй байна.

Болсон үйл явдлын дараа УИХ-ын гишүүн Д.Энхтүвшин гэнэтийн ёс зүйгүй үйлдэл гаргасандаа Т.Даваадалайгаас уучлал хүсжээ.

Олон нийт энэхүү үйлдлийг янз бүрээр тайлбарлаж байна. Нэг хэсэг нь УИХ-ын гишүүн ёс зүйгүй үйлдэл гаргалаа, ямар ч тохиолдолд хүний бие, эрх чөлөөнд халдах ёсгүй, УИХ-ын гишүүнээс эргүүлэн татагдах болзлоо хангалаа, ёс зүйгүй үйлдлийнх нь төлөө гишүүнээс эргүүлэн татах ёстой гэж байгаа бол зарим нь "MSC, Бодь группийнхний зөрчил ил гарлаа", Туулын хурдны замын төслийг эсэргүүцэж байгаа бүлэглэл MSC гэдэг нь ил боллоо" Нийслэлийнхэн УИХ-ыг үл тоож байгаа тул ингэх нь зөв гэцгээж байна. 

]]> УИХ-ын гишүүн Д.Энхтүвшин өнөөдөр Төрийн ордонд Нийслэлийн Засаг даргын Эдийн засаг, дэд бүтцийн асуудал хариуцсан нэгдүгээр орлогч Т.Даваадалайд "гар хүрчээ". 

Энэ үеэр УИХ-ын Төсвийн Байнгын хорооны хуралдаан болж, Туулын хурдны замын төслийн талаарх мэдээллийг сонсож байсан бөгөөд уг хуралдаанд оролцож байсан Д.Энхтүвшин Т.Даваадалайг танхимаас дуудаж гаргаад шилдэж, түлхэн унагажээ. Харин Т.Даваадалай энэ үед ямар нэгэн эсэргүүцэл үзүүлээгүй байна.

Болсон үйл явдлын дараа УИХ-ын гишүүн Д.Энхтүвшин гэнэтийн ёс зүйгүй үйлдэл гаргасандаа Т.Даваадалайгаас уучлал хүсжээ.

Олон нийт энэхүү үйлдлийг янз бүрээр тайлбарлаж байна. Нэг хэсэг нь УИХ-ын гишүүн ёс зүйгүй үйлдэл гаргалаа, ямар ч тохиолдолд хүний бие, эрх чөлөөнд халдах ёсгүй, УИХ-ын гишүүнээс эргүүлэн татагдах болзлоо хангалаа, ёс зүйгүй үйлдлийнх нь төлөө гишүүнээс эргүүлэн татах ёстой гэж байгаа бол зарим нь "MSC, Бодь группийнхний зөрчил ил гарлаа", Туулын хурдны замын төслийг эсэргүүцэж байгаа бүлэглэл MSC гэдэг нь ил боллоо" Нийслэлийнхэн УИХ-ыг үл тоож байгаа тул ингэх нь зөв гэцгээж байна. 

]]> “Өргөө” зочид буудлыг нийслэл өмчдөө эргүүлэн авчээ https://ekhoron.mn/read/153 https://ekhoron.mn/read/153 Эхорон Tue, 31 Mar 2026 15:10:15 +0800 Нийслэл алдагдсан өмч хөрөнгөө эргүүлэн авах ажлыг хуулийн хүрээнд үе шаттай зохион байгуулж байна. Тухайлбал, 2024-2025 онд  хууль бусаар алдагдсан нийслэлийн 15 барилга, байгууламжийг буцааж авчээ. Ингэснээр нийслэлийн өмчийн барилга байгууламжийн ашиглалт сайжирч, нийслэлийн Өмчийн харилцааны газар нийслэлийн төсөвт 2024 онд 7 тэрбум төгрөг төвлөрүүлсэн бол 2025 онд 18 тэрбум төгрөгийг төвлөрүүлсэн байна.


]]> Нийслэл алдагдсан өмч хөрөнгөө эргүүлэн авах ажлыг хуулийн хүрээнд үе шаттай зохион байгуулж байна. Тухайлбал, 2024-2025 онд  хууль бусаар алдагдсан нийслэлийн 15 барилга, байгууламжийг буцааж авчээ. Ингэснээр нийслэлийн өмчийн барилга байгууламжийн ашиглалт сайжирч, нийслэлийн Өмчийн харилцааны газар нийслэлийн төсөвт 2024 онд 7 тэрбум төгрөг төвлөрүүлсэн бол 2025 онд 18 тэрбум төгрөгийг төвлөрүүлсэн байна.

Нийслэлийн алдагдсан өмч хөрөнгийг эргүүлэн авах ажил 2026 онд мөн үргэлжилж байгаа бөгөөд энэ онд “Өглөөний гудамж”-д байрлах “Өргөө” зочид буудлыг нийслэл өмчдөө эргүүлэн авчээ. Энэхүү “Өргөө” зочид буудлыг нийслэлийн өмчид эргүүлэн авах шүүхийн шийдвэр 10 гаруй жилийн өмнө гарсан хэдий ч бодитоор хэрэгжиж чадаагүй. 2025 оны аравдугаар сард хотын дарга Х.Нямбаатар “Өргөө” зочид буудлыг нийслэлд буцаан авахаа мэдэгдэж, 2025 оны арваннэгдүгээр сарын 4-ний өдөр тус объектыг нийслэлийн өмчид эргүүлэн авах тухай шаардлагыг хүргүүлсэн юм.

Тэгвэл өчигдөр нийслэлийн удирдах ажилтнуудын ээлжит шуурхай зөвлөгөөнөөр хотын дарга Х.Нямбаатар нийслэлийн алдагдсан өмч хөрөнгүүдийг эргүүлж авах ажил үндсэндээ цэгцэрч, “Өргөө” зочид буудлын эцсийн өмчлөгчөөр НИТХ бүртгэгдсэн болохыг онцолж, цаашид Соёлын төв өргөөний нэг блокийг нийслэлийн өмчөөр эргүүлэн авахаа мэдэгджээ.

Эх сурвалж: НЗДТГ

]]> Нийслэл алдагдсан өмч хөрөнгөө эргүүлэн авах ажлыг хуулийн хүрээнд үе шаттай зохион байгуулж байна. Тухайлбал, 2024-2025 онд  хууль бусаар алдагдсан нийслэлийн 15 барилга, байгууламжийг буцааж авчээ. Ингэснээр нийслэлийн өмчийн барилга байгууламжийн ашиглалт сайжирч, нийслэлийн Өмчийн харилцааны газар нийслэлийн төсөвт 2024 онд 7 тэрбум төгрөг төвлөрүүлсэн бол 2025 онд 18 тэрбум төгрөгийг төвлөрүүлсэн байна.

Нийслэлийн алдагдсан өмч хөрөнгийг эргүүлэн авах ажил 2026 онд мөн үргэлжилж байгаа бөгөөд энэ онд “Өглөөний гудамж”-д байрлах “Өргөө” зочид буудлыг нийслэл өмчдөө эргүүлэн авчээ. Энэхүү “Өргөө” зочид буудлыг нийслэлийн өмчид эргүүлэн авах шүүхийн шийдвэр 10 гаруй жилийн өмнө гарсан хэдий ч бодитоор хэрэгжиж чадаагүй. 2025 оны аравдугаар сард хотын дарга Х.Нямбаатар “Өргөө” зочид буудлыг нийслэлд буцаан авахаа мэдэгдэж, 2025 оны арваннэгдүгээр сарын 4-ний өдөр тус объектыг нийслэлийн өмчид эргүүлэн авах тухай шаардлагыг хүргүүлсэн юм.

Тэгвэл өчигдөр нийслэлийн удирдах ажилтнуудын ээлжит шуурхай зөвлөгөөнөөр хотын дарга Х.Нямбаатар нийслэлийн алдагдсан өмч хөрөнгүүдийг эргүүлж авах ажил үндсэндээ цэгцэрч, “Өргөө” зочид буудлын эцсийн өмчлөгчөөр НИТХ бүртгэгдсэн болохыг онцолж, цаашид Соёлын төв өргөөний нэг блокийг нийслэлийн өмчөөр эргүүлэн авахаа мэдэгджээ.

Эх сурвалж: НЗДТГ

]]> Барилгын дулаалгын материалын ангилалд өөрчлөлт оруулах үнэ, өртгийн нарийвчилсан судалгаа хийх чиглэл өглөө https://ekhoron.mn/read/152 https://ekhoron.mn/read/152 Эхорон Tue, 31 Mar 2026 10:08:01 +0800 Монгол Улсын Шадар сайдын тушаалаар байгуулсан барилга байгууламжийн гамшигт тэсвэртэй байдлыг хангах, объектын гал түймрийн эрсдэлийг бууруулах санал боловсруулах ажлын хэсгийн хурал Барилгын хөгжлийн төвд боллоо. Ажлын хэсгийг НИТХ-ын дарга бөгөөд Гамшгийн эрсдэлийг бууруулах нийслэлийн зөвлөлийн дарга А.Баяр ахлан ажиллаж байна. 


]]> Монгол Улсын Шадар сайдын тушаалаар байгуулсан барилга байгууламжийн гамшигт тэсвэртэй байдлыг хангах, объектын гал түймрийн эрсдэлийг бууруулах санал боловсруулах ажлын хэсгийн хурал Барилгын хөгжлийн төвд боллоо. Ажлын хэсгийг НИТХ-ын дарга бөгөөд Гамшгийн эрсдэлийг бууруулах нийслэлийн зөвлөлийн дарга А.Баяр ахлан ажиллаж байна. 

Энэхүү хурлаар барилгын материалын аюулгүй байдал, стандарт тэр дундаа барилгын дулаалгын материалын чанар, стандартын талаар холбогдох байгууллагууд санал солилцлоо. 

Барилгын материалын галын аюулыг шатдаг ба шатдаггүй гэж хоёр ангилдаг бөгөөд шатдаг материалыг дотор нь Ш1, Ш2, Ш3, Ш4 гэж хувааж үздэг байна. Улмаар шатах чадвар, дөллөж авалцан асах чадвар, гадаргуу дээрх дөлний тархалт, утаа үүсгэх чадвар ба хордуулах чанар зэргээр дотор нь нарийвчлан задалдаг байна.  Нийслэлийн хэмжээнд 2020-2026 онд шинээр 1951 барилга байнгын ашиглалтад хүлээн авснаас гадна фасадын байдалд хяналт тавихад 1326 буюу 68 хувь нь хөөсөн полистрол хавтан (хөөсөнцөр), 625 буюу 32 хувь нь эрдэс хөвөн (базальт) ашиглаж байгаа нь тогтоогджээ. Нэг үгээр хэлбэл өнөөгийн хүчин төгөлдөр мөрдөгдөж буй хууль эрх зүйн орчинд хөөсөнцөр материалыг хориглосон шийдвэр байхгүй байгаа нь нийт ашиглалтад орж буй барилга, байгууламжид дийлэнх хувьд нь хөөсөн дулаалгын материалыг ашиглаж байна. Энэ төрлийн материал нь барилга галд өртөх гол шалтгаан болж байгааг холбогдох албаныхан онцоллоо.

Тодруулбал, сүүлийн 3 жилийн хугацаанд онцгой байдлын албанд барилгын гадны фасадаас үүдсэн галын 30 дуудлага ирсэн бөгөөд фасадыг ихэвчлэн шатах төрлийн барилгын дулаалгын материал буюу Ш3, Ш4 стандартын дагуу хийсэн байжээ.

Иймд ОБЕГ-аас барилга, байгууламж, түүний хийц, бүтээцийн материалын галын аюулгүй байдлын хамгийн чухал үзүүлэлтүүдийн нэг нь тэдгээрийн галд тэсвэртэй байдлын хязгаарыг нэмэгдүүлэх асуудал болсон. Үүнийг олон улсад төдийгүй манай улсын хувьд ч анхааран үзэж, энэ төрлийн судалгаа болон стандарт нормуудыг шинэчлэн боловсруулах хэрэгтэй. Иймд Ш3/Д3/ТҮ3, Ш4/Д3/ТҮ4 шатамхай ангиллын дулаалгын материалын хэрэглээг Ш2Д3ТҮ2, Ш1Д1ТҮ2 ангилал руу оруулах, цаашлаад чулуун хөвөн болон манай улсад нэгэнт нэвтрэн орж ирсэн сүүлийн үеийн шинэ технологийг ашиглах нь зүйтэй. Товчхондоо давхар хооронд, цонх хаалганы дулаалгад шатдаггүй материал ашиглах, барилгын 17-гоос дээш давхарт шатдаггүй, 5-17 давхарт Ш1, 5-аас доош давхарт Ш2, хуучны 5 давхар барилгын гадна фасадад Ш2, хувийн орон сууцад Ш4, орон сууц нийтийн барилгад Ш1, Ш2 ангиллын дулаалгын материал ашиглах санал гаргалаа.

Харин Нийслэлийн хяналт шалгалтын газраас “Барилгын материал үйлдвэрлэлийн салбарын хяналт шалгалтын зохицуулалт 5 хуульд заалт байдаг бөгөөд барилгын дулаан тусгаарлах материалын чанар стандартын талаар 6 барилгын норм ба дүрэм, 1 барилгын дүрэм, 20 үндэсний стaндарт, 1 хотын стандартад заалт тусгагдсан байдаг боловч, төдийлөн тодорхой зохицуулалт байхгүй байна” гэдгийг онцоллоо. Мөн холбогдох төрийн байгууллагууд барилгын дулаалгын явцад стандартын горим алдагдах, зураг төслийн дагуу хийгдэхгүй байгаагаас чанарын асуудал үүсдэг гэдгийг ч мөн илэрхийллээ. Тухайлбал, улсын төсвөөр баригдаж буй сургууль, цэцэрлэгийн барилгын гадна фасадыг өнгөлгөөний тоосгоор хийвэл арчлалт бага, насжилт ихтэй. Одоо ихэвчлэн металл хавтангаар хийж байгаа ч энэ нь 10 жил хүрэхгүй хугацаанд чанар буурдаг. Дахиад засварын зардал их гарна гэлээ.

Барилгын гол нэр төрлийн материал буюу бетон зуурмаг, цемент, ган болон арматур, хөнгөн бетон, тоосго, хайрга ба дайрга, дулаалгын материалын 342 үйлдвэр байгаагаас 48 буюу 14 хувийг дулаан тусгаарлах материалын үйлдвэр эзэлж байна. Жилд ойролцоогоор 423 мян.м.куб дулаан тусгаарлах материалын хэрэгцээ байдгаас хөөсөн полистрол хавтангийн үйлдвэр 87 хувь, эрдэс хөвөн материалын үйлдвэр 13 хувийг эзэлж, дотооддоо 100 хувь үйлдвэрлэж байна. Тэгвэл дотоодын үйлдвэрлэгчдийн зүгээс барилгын дулаалгын материалын үндсэн түүхий эдийг урд хөршөөс импортолдог. Тэгээд ч дулаалгын шатдаггүй материал үйлдвэрлэгч ердөө ганц, хоёрхон бий. Бусад үйлдвэрүүд Ш1, Ш2, Ш3, Ш4 зэрэг ангиллын материал үйлдвэрлэдэг гэсэн үг. Тиймээс хэрэв барилгын гадны фасадад шатдаггүй дулаалгын материал ашиглах стандарт баталлаа гэхэд дотоодын зах зээлээ хангах хүчин чадал байхгүй. Нөгөө талаар барилгын салбарт маш сөрөг нөлөө үзүүлж орон сууцны метр квадратын үнэ өсөх, иргэдийн худалдан авах чадвар буурах зэрэг хүндрэл гарна. Хөөсөнцөр шатамхай материал биш. Дотроо маш олон төрөл. Хөөсөнцөр л бол шатдаг гэсэн ойлголт иргэдийн дунд үүсээд байна. Ойлголтыг зөв өгөх нь зүйтэй байх хэмээн байр сууриа илэрхийллээ.

Улмаар НИТХ-ын дарга бөгөөд Гамшгийн эрсдэлийг бууруулах нийслэлийн зөвлөлийн дарга А.Баяр “Иргэдийн аюулгүй байдал, эд хөрөнгийн хамгаалах нь нэн тэргүүний асуудал. Гэхдээ дотоодын үйлдвэрлэгч, аж ахуй нэгжүүдээ хааж боосон шийдвэрийг бид гаргаж болохгүй. Дотоодын үйлдвэрлэгч, аж ахуй нэгжүүдээ дэмжиж байж энэ улс орон хөгжих ёстой. Тиймээс зөвхөн дулаалгын материал гэлтгүй ямар барилгад ямар төрлийн материал ашиглахыг маш тодорхой болгох хэрэгтэй. Түүнчлэн төрийн байгууллагуудын уялдаа холбоог хангах чухал” гэдгийг онцлоод дараах чиглэлээр ажлын хэсгийн бүрэлдэхүүнд үүрэг өглөө. 

Үүүнд, Нэгдүгээрт, ОБЕГ-аас гаргасан саналыг судалж тодорхой болгох, хоёрдугаарт, богино болон дунд хугацааны бодлогоо тодорхойлох. Учир нь барилгын материалын хийц, шинж, загвар өөрчлөгдөж байгаа энэ цаг үед олон жилийн настай норм, стандарт мөрдөх нь хэр оновчтой гэдгийг хэлэлцэх, гуравдугаарт, 2023.08.01-нээс өмнө батлагдсан холбогдох ажлын даалгаврууд, цаашдын хэрэгжилт, нэмэлт өөрчлөлтийг тодорхой болгох, зарим норм нормативыг стандартчилах зайлшгүй шаардлагатай бол санал оруулж ирэхийг холбогдох төрийн байгууллагуудад даалгалаа. 

Мөн Барилгын хөгжлийн төвөөс стандартад дээрх яригдаж буй нэмэлт өөрчлөлтүүдийг тусгаснаар барилгын метр квадратын үнэд хэрхэн нөлөөлөх, зарим нэг материалын ангилалд өөрчлөлт оруулахад үнэ, өртгийн  нарийвчилсан судалгаа хийх талаар чиглэл өглөө. Улмаар өгсөн үүргийг дараагийн ажлын хэсгийн хуралдаанаар хэлэлцэхээр боллоо.

Эх сурвалж: НИТХ

]]> Монгол Улсын Шадар сайдын тушаалаар байгуулсан барилга байгууламжийн гамшигт тэсвэртэй байдлыг хангах, объектын гал түймрийн эрсдэлийг бууруулах санал боловсруулах ажлын хэсгийн хурал Барилгын хөгжлийн төвд боллоо. Ажлын хэсгийг НИТХ-ын дарга бөгөөд Гамшгийн эрсдэлийг бууруулах нийслэлийн зөвлөлийн дарга А.Баяр ахлан ажиллаж байна. 

Энэхүү хурлаар барилгын материалын аюулгүй байдал, стандарт тэр дундаа барилгын дулаалгын материалын чанар, стандартын талаар холбогдох байгууллагууд санал солилцлоо. 

Барилгын материалын галын аюулыг шатдаг ба шатдаггүй гэж хоёр ангилдаг бөгөөд шатдаг материалыг дотор нь Ш1, Ш2, Ш3, Ш4 гэж хувааж үздэг байна. Улмаар шатах чадвар, дөллөж авалцан асах чадвар, гадаргуу дээрх дөлний тархалт, утаа үүсгэх чадвар ба хордуулах чанар зэргээр дотор нь нарийвчлан задалдаг байна.  Нийслэлийн хэмжээнд 2020-2026 онд шинээр 1951 барилга байнгын ашиглалтад хүлээн авснаас гадна фасадын байдалд хяналт тавихад 1326 буюу 68 хувь нь хөөсөн полистрол хавтан (хөөсөнцөр), 625 буюу 32 хувь нь эрдэс хөвөн (базальт) ашиглаж байгаа нь тогтоогджээ. Нэг үгээр хэлбэл өнөөгийн хүчин төгөлдөр мөрдөгдөж буй хууль эрх зүйн орчинд хөөсөнцөр материалыг хориглосон шийдвэр байхгүй байгаа нь нийт ашиглалтад орж буй барилга, байгууламжид дийлэнх хувьд нь хөөсөн дулаалгын материалыг ашиглаж байна. Энэ төрлийн материал нь барилга галд өртөх гол шалтгаан болж байгааг холбогдох албаныхан онцоллоо.

Тодруулбал, сүүлийн 3 жилийн хугацаанд онцгой байдлын албанд барилгын гадны фасадаас үүдсэн галын 30 дуудлага ирсэн бөгөөд фасадыг ихэвчлэн шатах төрлийн барилгын дулаалгын материал буюу Ш3, Ш4 стандартын дагуу хийсэн байжээ.

Иймд ОБЕГ-аас барилга, байгууламж, түүний хийц, бүтээцийн материалын галын аюулгүй байдлын хамгийн чухал үзүүлэлтүүдийн нэг нь тэдгээрийн галд тэсвэртэй байдлын хязгаарыг нэмэгдүүлэх асуудал болсон. Үүнийг олон улсад төдийгүй манай улсын хувьд ч анхааран үзэж, энэ төрлийн судалгаа болон стандарт нормуудыг шинэчлэн боловсруулах хэрэгтэй. Иймд Ш3/Д3/ТҮ3, Ш4/Д3/ТҮ4 шатамхай ангиллын дулаалгын материалын хэрэглээг Ш2Д3ТҮ2, Ш1Д1ТҮ2 ангилал руу оруулах, цаашлаад чулуун хөвөн болон манай улсад нэгэнт нэвтрэн орж ирсэн сүүлийн үеийн шинэ технологийг ашиглах нь зүйтэй. Товчхондоо давхар хооронд, цонх хаалганы дулаалгад шатдаггүй материал ашиглах, барилгын 17-гоос дээш давхарт шатдаггүй, 5-17 давхарт Ш1, 5-аас доош давхарт Ш2, хуучны 5 давхар барилгын гадна фасадад Ш2, хувийн орон сууцад Ш4, орон сууц нийтийн барилгад Ш1, Ш2 ангиллын дулаалгын материал ашиглах санал гаргалаа.

Харин Нийслэлийн хяналт шалгалтын газраас “Барилгын материал үйлдвэрлэлийн салбарын хяналт шалгалтын зохицуулалт 5 хуульд заалт байдаг бөгөөд барилгын дулаан тусгаарлах материалын чанар стандартын талаар 6 барилгын норм ба дүрэм, 1 барилгын дүрэм, 20 үндэсний стaндарт, 1 хотын стандартад заалт тусгагдсан байдаг боловч, төдийлөн тодорхой зохицуулалт байхгүй байна” гэдгийг онцоллоо. Мөн холбогдох төрийн байгууллагууд барилгын дулаалгын явцад стандартын горим алдагдах, зураг төслийн дагуу хийгдэхгүй байгаагаас чанарын асуудал үүсдэг гэдгийг ч мөн илэрхийллээ. Тухайлбал, улсын төсвөөр баригдаж буй сургууль, цэцэрлэгийн барилгын гадна фасадыг өнгөлгөөний тоосгоор хийвэл арчлалт бага, насжилт ихтэй. Одоо ихэвчлэн металл хавтангаар хийж байгаа ч энэ нь 10 жил хүрэхгүй хугацаанд чанар буурдаг. Дахиад засварын зардал их гарна гэлээ.

Барилгын гол нэр төрлийн материал буюу бетон зуурмаг, цемент, ган болон арматур, хөнгөн бетон, тоосго, хайрга ба дайрга, дулаалгын материалын 342 үйлдвэр байгаагаас 48 буюу 14 хувийг дулаан тусгаарлах материалын үйлдвэр эзэлж байна. Жилд ойролцоогоор 423 мян.м.куб дулаан тусгаарлах материалын хэрэгцээ байдгаас хөөсөн полистрол хавтангийн үйлдвэр 87 хувь, эрдэс хөвөн материалын үйлдвэр 13 хувийг эзэлж, дотооддоо 100 хувь үйлдвэрлэж байна. Тэгвэл дотоодын үйлдвэрлэгчдийн зүгээс барилгын дулаалгын материалын үндсэн түүхий эдийг урд хөршөөс импортолдог. Тэгээд ч дулаалгын шатдаггүй материал үйлдвэрлэгч ердөө ганц, хоёрхон бий. Бусад үйлдвэрүүд Ш1, Ш2, Ш3, Ш4 зэрэг ангиллын материал үйлдвэрлэдэг гэсэн үг. Тиймээс хэрэв барилгын гадны фасадад шатдаггүй дулаалгын материал ашиглах стандарт баталлаа гэхэд дотоодын зах зээлээ хангах хүчин чадал байхгүй. Нөгөө талаар барилгын салбарт маш сөрөг нөлөө үзүүлж орон сууцны метр квадратын үнэ өсөх, иргэдийн худалдан авах чадвар буурах зэрэг хүндрэл гарна. Хөөсөнцөр шатамхай материал биш. Дотроо маш олон төрөл. Хөөсөнцөр л бол шатдаг гэсэн ойлголт иргэдийн дунд үүсээд байна. Ойлголтыг зөв өгөх нь зүйтэй байх хэмээн байр сууриа илэрхийллээ.

Улмаар НИТХ-ын дарга бөгөөд Гамшгийн эрсдэлийг бууруулах нийслэлийн зөвлөлийн дарга А.Баяр “Иргэдийн аюулгүй байдал, эд хөрөнгийн хамгаалах нь нэн тэргүүний асуудал. Гэхдээ дотоодын үйлдвэрлэгч, аж ахуй нэгжүүдээ хааж боосон шийдвэрийг бид гаргаж болохгүй. Дотоодын үйлдвэрлэгч, аж ахуй нэгжүүдээ дэмжиж байж энэ улс орон хөгжих ёстой. Тиймээс зөвхөн дулаалгын материал гэлтгүй ямар барилгад ямар төрлийн материал ашиглахыг маш тодорхой болгох хэрэгтэй. Түүнчлэн төрийн байгууллагуудын уялдаа холбоог хангах чухал” гэдгийг онцлоод дараах чиглэлээр ажлын хэсгийн бүрэлдэхүүнд үүрэг өглөө. 

Үүүнд, Нэгдүгээрт, ОБЕГ-аас гаргасан саналыг судалж тодорхой болгох, хоёрдугаарт, богино болон дунд хугацааны бодлогоо тодорхойлох. Учир нь барилгын материалын хийц, шинж, загвар өөрчлөгдөж байгаа энэ цаг үед олон жилийн настай норм, стандарт мөрдөх нь хэр оновчтой гэдгийг хэлэлцэх, гуравдугаарт, 2023.08.01-нээс өмнө батлагдсан холбогдох ажлын даалгаврууд, цаашдын хэрэгжилт, нэмэлт өөрчлөлтийг тодорхой болгох, зарим норм нормативыг стандартчилах зайлшгүй шаардлагатай бол санал оруулж ирэхийг холбогдох төрийн байгууллагуудад даалгалаа. 

Мөн Барилгын хөгжлийн төвөөс стандартад дээрх яригдаж буй нэмэлт өөрчлөлтүүдийг тусгаснаар барилгын метр квадратын үнэд хэрхэн нөлөөлөх, зарим нэг материалын ангилалд өөрчлөлт оруулахад үнэ, өртгийн  нарийвчилсан судалгаа хийх талаар чиглэл өглөө. Улмаар өгсөн үүргийг дараагийн ажлын хэсгийн хуралдаанаар хэлэлцэхээр боллоо.

Эх сурвалж: НИТХ

]]>